Zomaar een berichtje op het nieuws een week geleden: 40 mensen tijdens de Heuvelenloop gestoken door de Europese Hoornaar. Au! Van de 7000 deelnemers is dat ruim 1 op de 200. Tja, klimaatverandering, hè. Vroeger zag je ze nauwelijks, die Europese Hoornaars. Tenminste, niet in West-Nederland.
In mijn herinnering ga ik terug naar Lang Geleden. Ik was een jaar of 10 en we spendeerden de zomer op de Volkstuin. Daar stond een Berkenboom en die Berkenboom was aan het bloeden. Dat maakte van de Berkenboom een Berkenkroeg voor insekten, wat wij als kind heel fascinerend vonden. Al die insekten krioelend bij elkaar. Alleen één van die insekten zag er een beetje vreemd uit. Die zag er uit als een grote wesp. Dat vonden we wel een beetje eng.
Mijn vader werd erbij gehaald, want die bestreed wel eens een wespennest en die zou het wel weten. En hij wist het. “Dat is een Hoornaar”, zei hij. Dat vonden we klinken als een Horzel. Meteen gingen we meer dan een meter achteruit.
“Nee”, zei mijn vader, “Je hoeft niet bang te zijn. In hun eentje doen Hoornaars niks. Ze steken zelfs minder snel dan gewone Wespen en die steken al niet zo snel”. Wij waren al kinderen maar half overtuigd, want die vervelende Wespen die je lastig vielen als je je drankje had vonden wij beslist niet ongevaarlijk.
“Er is alleen één uitzondering”, zei mijn vader. “Dat is als er een Hoornaarnest in de buurt is. Hoornaars beschermen hun nest fel. Als je op minder dan een meter van het nest dreigt te komen, vallen ze je aan”. En dat doen gewone wespen meestal niet.
Die Hoornaar –die ze nu Europese Hoornaar noemen- heeft diepe indruk op me gemaakt. Ook omdat het nog tientallen jaren duurde voordat ik de volgende Hoornaar zag en dat was in de tuin van José.
Tijdens mijn rondje door de tuin van José zag ik hem zitten, in de zon, op een druivenblad. Als de druiven bij haar rijp worden trekken ze een flink aantal gewone Wespen aan die van die rijpe druiven komen snoepen. De Europese Hoornaar zelf zat geruststellend ver weg, maar ik vond het toch geen leuk idee. Die druiven hangen namelijk aan een tak over een vrij laag poortje, waar ik vaak onderdoor liep. En déze Hoornaar zag ik, maar wat als het er meer waren? Ik had al ervaring met een steek van gewone Wespen. Eentje van een Europese Hoornaar leek me nou niet echt geweldig.
Jose maakte zich er helemaal niet druk om. “Ik vroeg me al af wat voor grote weps dat was”, zei ze. “Dus dat is een Europese Hoornaar? Hij komt wel vaker langs. Ik heb er geen last van”.
En dat bleef zo toen er meer Europese Hoornaars langs kwamen, aangetrokken door de luizen en de honinhdauw in de knotwilgen. Toen waren het er meer dan een. Eerder 10. Gek genoeg raakte ik daardoor minder bang. Ik kwam best dichtbij ze, maar ze keurden me geen blik waardig. Ik had al wel gekeken of ik kon zien waar ze vandaan kwamen en gezien dat ze elke keer terugvlogen naar de overkant van het water. Blijkbaar hadden ze daar hun nest. Ver genoeg weg dus.
Mijn vader had dus toch gelijk: Europese Hoornaars zijn makker dan gewone Wespen, behalve als je naar hun zin te dicht bij een nest staat. En dat kan een probleem worden in je tuin. Dat moet je goed in de gaten houden.
Vermoed je dat je tuin een Hoornaarnest heeft, ga dan niet zelf zitten knoeien om het weg te halen. Zoals gezegd, ze vallen aan en dat betekent steken. Een steek van een gewone Wesp is vervelend, een steek van een Europese Hoornaar is pijnlijker en je krijgt meer steken. Meestal betekent dat doktersbezoek en als je allergisch blijkt te zijn voor wespen een bezoek aan het ziekenhuis.
Heb je een heel grote tuin, dan kun je overwegen om dat deel van je tuin af te schermen en het nest te laten zitten. Het nest zit meestal in een boom, hangend aan een tak. Helaas hebben de meeste mensen niet zo’n grote tuin en zal je een bestrijder moeten inschakelen.
Wat ze bij José ook niet meer doen, is een Ultraviolette lamp ophangen om de muggen dood te knertsen. We zaten een of twee keer een beetje lang na te tafelen en het werd al donker. Opeens hoorden we een laag, hard gebrom en zagen we een grote wesp rondzoemen, die ongericht aan het rondvliegen was. Ik kan je verzekeren: dat is geen aanblik voor zenuwachtige mensen. Zelfs de mensen in het gezelschap met stalen zenuwen vonden het wat minder.
Europese Hoornaars blijken ook wel eens in de schemering te vliegen. Die Ultraviolette lamp trok daarmee niet alleen de muggen aan, maar ook de Hoornaar. Die werd door die lamp volkomen gedesoriënteerd en begon wild rond te vliegen. Dat ging goed tot het fout ging en er iemand werd gestoken. Sindsdien is de UV lamp tegen insekten in de ban en is het weer rustig ‘s avonds. Dan maar een beetje meer muggenbeten. Alles beter dan een Hoornaar op hol.
En de Aziatische? Hoe zit het daarmee? Je hoort er wel enge verhalen over.
Die heb ik zelf nooit gezien, mijn boomcollega’s in het oosten wel. Ik geloof niet dat die gevaarlijker is dan de Europese Hoornaar. Het probleem met de Aziatische Hoornaar is dat deze bjienkasten leegrooft. Daarom is hij onder embargo geplaatst en is er een meldingsplicht. Er is een landelijk meldpunt Aziatische Hoornaar, te vinden via het Internet. Dat is er alleen voor de Aziatische Hoornaar, niet voor de Europese.
En hoewel de Europsese Hoornaar een grote wesp is met veel geel en rond de kop en borst donkerrood, is de Aziatische Hoornaar voornamelijk zwart, met hier en daar geel en een brede gele band op het achterlijf. Hopelijk voor de bijen zien we hem niet zo vaak.
Kortom, geniet nog van de rest van de zomer en wees niet te bang voor de Europese Hoornaar. Let op dat je niet in de buurt van een nest komt. Dan kun je, mochten ze jouw tuin bezoeken, rustig van ze genieten.
N.B. De teksten op deze site, inclusief dit blog, zijn door mijzelf of José geschreven en mogen niet gebruikt worden zonder voorafgaande toestemming, ook niet om AI te trainen.
Dit klinkt harder dan ik bedoel, maar ik weet niet hoe ik moet zeggen dat je dat best wel met iemand mag delen, maar dat helaas Facebook tegenwoordig een no-no is sinds ze hun voorwaarden hebben aangepast. Grrr.
Ik zou het leuk vinden als dit blog je heeft geïnspireerd. Zou je dat met mij willen delen?
Geniet je van mijn tuinverhalen en wil je ze iedere week gratis in je mailbox ontvangen?
Druk dan op de knop hieronder, zo simpel is het.
